تبلیغات
آیاپیر (خرم سعیدی )
آیاپیر (خرم سعیدی )
فرهنگ و ادبیات بختیاری
صفحه نخست       پست الکترونیک          تماس با ما              ATOM            طراح قالب
گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من
وِِِ ِ اَوِ ِگُل ِ تِیه وا دی نِوشت

کِه اَنشان(1)بِهشتِ وِِ ِاُردی بهشت


1. یکی از نامهای قدیم ایذه


ایمیل مدیر وبلاگ:  khorram_saeedi@yahoo.com     khorram.saeedi@gmail.com
آدرس وبلاگ:  ayapir2.ir 
ayapir2.mihanblog.com




نوع مطلب : شعر محلی بختیاری، 
برچسب ها : وصف ایذه، محلی بختیاری، خرم سعیدی، شعر بختیاری، شعر لری بختیاری،
لینک های مرتبط :
          
چهارشنبه 2 آذر 1390

مهمان زور

 

                    "منشأ بادها و ریزگردهای شرق کشور صحاری عربستان و عراق است. جراید"

 

 

 دیوانه وار میهمان زور مغربی

با پیچ و تاب و سرخ

چون یال اژدها

مشتش به آسمان

پیچده درهم و بر هم فشرده است

مثل تنور دیو

زیر ردای سرخ

گرمای مرگ داشت

می خست و می دمید

خاکسترش به دود درهم تنیده بود

منزل نمی شناخت

مست آمده به میدان، بی مرد این زمان

 خوشیده  ابر ز ترس غریو او

حتی چراغدار کم فروغ روز

مبهوت کار اوست

پیچیده روز را به شب

کوهها به ماتمِ درختان سبز پوش

بنهاده نعش عزیزان خود به دوش

گم گشته فصلها .

آی بادِ هارِ مرگ پا

دیگر نریز حاصل شومت به کام ما

 

                                           بهار 1393خورشید





نوع مطلب : شعر نو نیمائی، 
برچسب ها : شعری در باره باد، خرم سعیدی، مهمان زور،
لینک های مرتبط :
          
دوشنبه 25 فروردین 1393

مارو // غمخوار

"تقدیم به مادران عالم انسانیت "

دِلِ مُو،حَوصِله جُوِهِ سُهرس دی نداره بی تُو // دل من اینقدر تنگ است که حوصله یپراهن قرمز خودش را ندارد

بِگریده غمِ دیریت و دندون اما   // غم دوری تو را به دندان گرفته

سی تُو جاس تنگه وُ هَی دَنگ اِدِراره شَو وُ رُو  //بخاطر تو بی قرار است و بازی در می آورد

مُو اِگُم اُو بِگریده دیلق چونُه هی دی اِکنه // تصور می کنم آتش گرفته چونکه دارد دود می کند

گاه وَختا مِثِ پیفه، شَو و رُو ای سوسه // شبانه روز ماننه پوسیدگی وسط درخت می سوزد

یا پرس اَور، جورِ روخونه سیا ای ریسه // پر از ابر است و مانند رودخانه سیاهی در جریان

دایمن عیس گلِ ریت و مینس جُورُم // مدام عکس گل روی شما را در آن جستجو می کنم

تُو نداری غیر یو حونه دیه  // تو به جز دل من خانه ای نداری

من دلم هیدی و جور یه پری نا پیدا // در دلم هستی و مثل پری دیده نمی شوی

وِ مِنِ ای دَورون تو که نیدی، // در این زمان وقتی تو نیستی

آسمون وُ قفسِ تنگ ندارن سیم فرخ //آسمان و قفس تنگ برای من یکسانند

بی تو، هر رو مو هزارون  میرم // بدون تو هر روز هزاران مرتبه می میرم

بند بند خَست وُ سِتین بَدنُم  // بند بند استخوان وجودم

جُورِ شهری که گِرِس زلزله دایم لَرسه //مانند شهری که دچار زلزله شده باشد می لرزد

و خدا حافظی تحل عزیزون قسمم // قسم می خورم به خدا حافظی تلخ جدائی عزیزان

تو کِه نیدی، یَدَمون ای دل مو // وقتی تو نیستی یک لحظه این دل من

 سیت نَوا لَوسِسِه، دایمن بونه گره //مدام بهانه می گرد و آرام ندارد

جانشین تو بلا تش توبه // جایگزین تو بلا تشبیه

هیش خدائی نی بو . // هیچ خدائی نمی شود

آخِرِس وا دل پُر شَرم نویسم // عاقبت با دلی شرمگین می نویسم

ای دا //  مادرا

تو هدی شیشه جونم وِخدا // به خدا تو عزیزترینم هستی

 

 

          زمستان 92بندرعباس خرم سعیدی





نوع مطلب : شعر لری بختیاری، 
برچسب ها : شعر لری بختیاری، شعر نو لری، مارو، خرم سعیدی، شعر نو بختیاری،
لینک های مرتبط :
          
جمعه 1 فروردین 1393

برد شیر

تا که جُون داشت پیا وِ مِنِ ای دنیا                    // او تا زمانی که در این دنیازنده بود

هُو چِه سختی وُ چِه تنگی کِه کشی                   //  چه سختی ها که متحمل نشد

کس وِ دادس نرسی  .                                           // کسی به فریادش نرسید

بعد مُردن،چه کله کندن وُ زیدن واسر            // پس از مرگش کلاه از سر بر داشتند و شیون نمودند

چه پلا سیس بُورین                                             // برایش گیس بریدند

چه کتل یا که چپی سیس نهانِ وا کار              // اسب کتل کردند و ساز جپی برای او نواختند

بعدِ چَن سال کِه ره،همه پک رهد وِ ویر            // بعد از مدتی همه اینها از یاد رفت

بردِ شیر مندِ نشونی که یو بی شیر پیا.             // شیر سنگی ماند نشانه اینکه شیر مردی بود

برد شیرم دونی،هُو که خو زیر تونه                    // ای شیر سنگی آن کسی که توی قبر است از تو شیر تر است

و تو هم شیر تره ،تا اَبد کُول کُنه لار تُونه .       // زیرا باید تا ابد سنگینی تو را تحمل کند.

روزگاری داشتی،یال وُ کوپال،دلو                      // تو روزگاری داشتی و یال و کوپال سترگ

پَه وِ تَرسه کیه کِه،کِردیه گِژگُپِ گَپ                  // از ترس کیست که سکوت سهمگین کردی

ای زمون هر سگ و سوتک توره، وتو هی ای خنده       // این زمان هر بی سر و پائی به تو می خندد

ای همه زجر و زوونی که کشی،تو بدهکار چنی                // این همه خواری که می کشی چه بدهکاری داری            

او زمون که همه تسلیم ستم بین، تو شیری بیدی         // آن زمان که همه تسلیم ستم بودند تو رها بودی              

تو وِجائی وُ وِجا،وا تی  بسه وُ دسای وِ گِل                         // تو پا بر جا هستی با چشم بسته و دست در گل               

کُینه اِی پائی، پَه وِ زادِ کِه گرفگار اوی                                // نگهبانی چه را می دهی پای بست چه هستی 

مردمونِ ای زمون وا تی واز، جائی یه نی بینن                   // انسانهای این زمان با چشمان باز جائی را نمی بینند

تو اما وا تی بسه نک رُه ای پائی                                            // تو با چشم بسته بالاها را نگاه می کنی      

دشتوون روز و شوونی مَیه تو                                               // مگر تو نگهبان شبانه روز دشت هستی       

همه روزا و شوان اشماری،نسگاهه  دشمن                        // تمام شبانه روز چشم به راهی تا دشمنی پیدا نشود          

ورقِ ای روزگارا ورگشت                                                       // روزگار متحول شده و تغییر کرده            

دُز وُ دِشمن چی نها نید دِیِه                                                 // دزد و دشمن مثل گذشته نیست             

پا پتی، بد سر و سُنگال، شَو گرد                                         // که پا برهنه و بد شکل باشد و شبها پیدا شود

دو تیه هیچ ،اَیه صد تیه هم داشته بوی                             // دو چشم که سهل است اگر صد چشم هم داشته باشید     

هنونه نی اشنی، چینکه همرنگ یکیم                               // آنها را تشخیص نمی دهی  زیرا همه یک رنگیم

سر و سنگال عوض کرده و خُو، رنگ زمون                       // زیرا تغییر ماهیت داده و شیک پوش شده      

چنو نِه دی که نبو فرخِ دُز وُ حُونه خدا.                              // تفاوت میان دزد و صاحب خانه را نمی توانی تشخیص بدهی  

تو چه کردی ای شیر                                                             // مگر تو چه کار کردی       

جاوری خونده و تو سحر که ماتت برده                              // ملای ساحر تو را سحر کرده که خیره نگاه می کنی           

یا تلسمت کرده ، بختته بس وِ مزار                                     // یا تو را طلسم کرده و بختت را به مزار بسته اند              

باد و بارون اِزنن شلاقت                                                       // باد و باران تو را شلاق می زنند               

شَو وُ رُو، افتو وُ سُوز وُ سرما، تو تحمل اکنی                    // گرما و سرمای شبانه روز را تحمل می کنی    

و چه جرمی ، تو گنه پس ای دی                                        // به چه جرمی این گناهان را باید جواب بدهی  

جنگلی بیدی ویدی منه دشت؟                                        // جایگاهت جنگل بوده به دشت آمدی؟         

پانه نادی و گلیمت صحرا؟                                                  // یا پا بیشتر از گلیمت بیرون گذاشتی؟         

یابو جاندار میه رم دادی؟                                                  " اسب امنیه ( ژندارم) را رماندی؟               

تیشه ی کو فَراد، اشکنا فرق سرت و تراشنید تُونه        // تیشه کدام فرهاد فرقت را شکافت و ترا تراشید

ار که خوت فَرادی،په انارت پس کُو کُهِ سیا مَنده وِ جا    // اگر خودت فرهادی پس انارت پشت کدام کوه سیاه مانده

نَه تو نی خسرو دورن وُ نداری یه رقیو                                 // نه تو خسرو زمانی و رقیبی نداری                

کُیه ره شیشه جونت شیرین                                                // پس عزیزترینت شیرین کجاست             

وا نیرِ تو که منسته و آه                                                         // با نگاه تو که به آه می ماند  

دایمن خَرس غمی گرده درار ،و تیات ای ریسه                 // مدام اشکی کمر بر از چشمانت می بارد     

پات عاجز هد و دس بسه،زوون قلف اما                             // با اینکه خسته هستی و دست و پا و زبان بسته اما             

تیه مینِ تیهِ هر باد که یا                                                      // چشم در چشم هر بادی که می وزد می دوزی

سایه  سایه  غم ای دایل کر مرده چنو زار ازنی .               // همراه مادران داغدار می گریی              

خَش وِ حالت ای شیر،بَردِ لونت پُرِ سَهم                               // خوش به حالت ای شیر که سنگ بودنت هم ترسناک است 

فرخی شاعر سیستونی گود:                                                 // فرخی سیستانی در وصف تو گفت          

" شیر هم شیر بود گر چه به زنجیر بود "

" نبرد بند و قلاده شرف شیر ژیان "

سَرِ وَندی وازیر،لَونِه بَسیه وِ قهر                                         // سر را به زیر انداختی لبها را بستی و قهر کردی

هر چه که خنجر پر درد نهان دیم پهلیت                          // هر چند خنجر پر درد را به پهلویت فرو بردند

تو نترسستی و مندی سر پا                                                 // تو نترسیدی و روی پای خودت ماندی       

خو اِدُونی یَه زَمون هر کِه بِزی حرف حقی                          // خوب می دانی یک زمانی هرکس حرف حقی می گفت       

نا حقس کین و لواسه دودن                                                  // نا حق جلوه می دادند و لبانش را می دوختند               

یا قلم زی،قلمس مین سرس اشکندن                                // یا اگر می نوشت قلمش را بر سرش می شکستند            

همو بهتر که تو هم  لو نزنی                                                   // همان بهتر تو هم چیزی نگویی             

خیلی از ما و من ای دنیا، برد شیر نَه کِه اگوی برد هلیم    // بسیاری از ما انسانها از شیر سنگی که هیچ انگار سنگ معمولی هستیم

                                              شهریار  اسفند  1392خورشیدی خرم سعیدی





نوع مطلب : شعر لری بختیاری، 
برچسب ها : شعر لری بختیاری، شعر نو محلی بختیاری، شعر نو لری، بردشیر، خرم سعیدی، شعر بختیاری،
لینک های مرتبط :
          
شنبه 17 اسفند 1392

تَرس و تُرس

 

وختی افتو بار روزِ عاجزونه وَند                //هنگامی که آفتاب خسته  بار روز را زمین گذاشت

صِندیق هزار تیه آسمون                              // صندوق هزار چشم آسمان

 زورس و شو نیرسی                                    // زورش به شب نمی رسید

حتا کُوا وِ خجالت ری زردی مردم             // حتی کوهها از  روی زردی مردم

من تاریکی تَی شو زونی بغل غمون نشسن  // در تاریکی کنار شب می نشستند

سُو سُو ی چُرایل کهنه و کم سوی آسمون      // کم فروغی چراغهای  کهنه آسمان

زیر لحاف کهنه درده اَور                                  // زیر لحاف پاره و کهنه ابر

یواش اِ شمُرده و پا ورچین                               // آهسته و شمرده و پاورچین

شو نُرقه کُونِه لِقَه کُو ای کی                             // شب نقره کوب را لگد مال می کرد

شو و غیظ پا و زمین ای کفت                           // شب از روی خشم پا به زمین می کوبید

غوار ور پاس و کُه ای پیتست                           // غبار جلوی پای او  در کوه می پیچبد

هُو و ترس خرس آسون و تیر کوندارس       // او از ترس خرس  و  کماندار آسمان

خُوسِه جَم ای کی                                               // خودش را جمع می کرد

مه وِ وَهم وُ شرم ،شَونِه بغل گری                     // ماه از ترس و خجالت  شب را به بغل گرفته بود

سفیده همو طو سرد و ساکت و مات برده      // سپیده صبح  سرد و ساکت ماتش برده بود

حشکس زی                                                         // در جا خشکیده بود

خروس و ترس روا                                            // خروس از ترس روباه

دی بونگی وِ سر ندا                                           // آوازی سر نمی داد

شون گله، نِمِد پیچ و خَو                                    // چوپان در نمد پیچیده به خواب

گله ولو                                                                  // گله گوسفندان متفرق و پراکنده

سگ گله، بی حوصله                                          // سگ گله از بی حوصلگی

گُلو گُلو و ته جیرپاس ای کی                           // از ته جگر صدا سر می داد

سگی دی و گله زوالی،جواوس ای دا           // سگی دیگر از گله ای جوابش را می داد

...

 

                                                                       زمستان1392 خرم سعیدی





نوع مطلب : شعر لری بختیاری، 
برچسب ها : شعر نو نیمائی بختیاری، شعر نو لری بختیاری، شعر نو بختیاری، خرم سعیدی، تَرس و تُرس،
لینک های مرتبط :
          
جمعه 9 اسفند 1392

هوس

 

اَیر  شَو نکبتی  ره وا دیاری     // اگر شب شوم از اینجا برود

اِ بُو وِه  آسمونا  سَوزماری        // آسمانها مانند مرغزار سبز می شود

اِ دَونِن مینِ کُه و دَشت آرُم     //  میان دشت و کوه آهسته می دوند

رسِن اَورا وِ ریِ کهساری          // ابرها به کهسار سر می کشند

اِریسه یال کُه و بیشه نَمَت         // نعمت  به کوه بیشه زار می ریزد

گره وا کهسارون بلگ و باری  // درختان برگ و بار می گیرند

اپیته مین کول و گردن کُه       // در دامن و گردن کوه می پیچد

خَشیِ بویِ عَرط سوزه زاری   // سر خوشی عطر بوی سبزه زاران

ابازه کوگ نر وا هُمتوارِس    // کبک نر با همتبارش به رقص می آید

خوره عرط گلِ هر چشمه ساری   // عطر گلهای چشمه سار را می نوشد

اِدونه پا پتی مابین کولا              // پا برهنه میان درها می دود

بِجُمنه حوشه گندم بادِ کاری     // باد سخت گیسوان گندمزار را به جنبش وا می دارد

اخُونه هر پِرِنده یاریاری            // هر پرنده ای سرود یار یار می خواند

وِ سا هَر دار وُ بُونگ تُوفساری   // در سایه هر درخت و آواز هر آبشاری

انُم دل وا صدای دَشتونی           // دلم را به آواز نگهبان دشت می سپارم

سگاهم بال جو وا بی قراری      // مشتاقانه کنار هر جویباری می روم

ابُوم مه و گِرم فِر سَر شُمی مو    // ماه می شوم و از اول شب پر می گشایم

ارم مین آسمون سیرمه کاری    // در آسمان سرمه کاری شده می روم

وِ اُو بالا نیرم سیرِ اورا                 // از آن بالا ابرها را بخوبی تماشا می کنم

که سر وا یک بداده دوس واری       // که مانند عاشق سر کنار هم گذاشته اند

یَوم عرط گل وُ ریسم وِ چشمه    // عطر گلی می شوم و به چشمه می ریزم

کلو بُو باکلو وُ جُوِ جاری             // تا "بولاق اوتی" و جوی جاری دیوانه شوند

بچرنم مو وِ سَرِ ظلم دورن          // برسر ظلم دوران چنان فریادی بکشم

بِرِه ای دِشمنِ ملت وِ خواری     // تا این دشمن ملت را  ذلیل کنم و خوار نمایم

وَنُمِس مین چه هاروت وُ ماروت// مانند هاروت و ماروت در چاه زندانیش کنم

چُنو اسمس نبُو دی وادیاری      // آنگونه که نامی از او در زمانه نباشد

بپیتم گوشِ ظلم جُورِ کُلِ تور     // گوش ظالم را مانند کره اسب چموش  می پیچانم

اگم رَو وَتِوَر دیه وِ خواری          // می گویم  خوار و نابود شو

بمهنه باز دنیا و خَشییا                // باز دنیا بماند و خوشیها

وِ اِی ایرون سوزِ یادگاری          // در این ایران سبزی که یادگار کهن است

نَبُوِ  شَو شَه دی سوز وابو              // دیگر شب سیاهی نباشد و  همه جا سبز شود

تموم مملکت وا بو بهاری            // تمام دنیا بهاری شود

و یو وا پس اخونیم بیت شادی   // از این یه بعد ترانه شادی سر دهیم

که ظالم دی نیاهه وادیاری       // که دیگر ظالمی پیدا نمی شود

 

                                                              شهریار - زمستان 1392 خرم سعیدی

 





نوع مطلب : شعر محلی بختیاری، 
برچسب ها : شعر محلی بختیاری، شعر محلی لری، شعر لری بختیاری، هوس، خرم سعیدی،
لینک های مرتبط :
          
پنجشنبه 1 اسفند 1392

تفنگچی

     بالای یال کُه                                                      // بالای یال کوه

سُواری بال چشمه رِکاوِ وِ پا خالی کی              // سواری کنار چشمه، پا را ازرکاب تهی کرد

غم وِ تی وُ تی وِ رَهِ شَو.                                         // غمی در چشم و چشم منتظر شب

اسبِ کِهَر بی سُوار وِ مَیدُون                                 // اسبی کهر بدون سوار در میدان بود

خطی سیا وِ گردن تا گُرده گاه وُ دیم                // خطی سیاه از گردن تا روی دمش کشیده شده بود

شینه وِ خِشم اِی کشی یال وُ دیم ای اَوشوند      // شیهه ای با خشم کشید و یال و دمش را نکان می داد

گردن قشنگس، زیر لَغُم نرم اِپیتست                    // گردن قشنگش را زیر لگام تاب می خورد

وا صدای آشنای تفنگ                                          // با صدای آشنیای باروت               

گوشان تیز کِی و یرغه ره                                      // گوش هایش را تیز می کرد "یورغه" می رفت

لار سُوار چی مَشکِ ری ملار ای دَونی              // بدن سوار مانند مشک روی "ملار" در حرکت بود

بال چُوقاس،جُورِ بال شاین ،بال ای زَی           // لبه های " چوقا"یش مانند بال شاهین در حرکت بود

وا هر شِلنگ یه چُو وِ روزگار اِی بُری                 // با هر گام بخشی از روزگار را طی می کرد

سی حسرت پاله جو                                                // در حسرت پیاله ای جو

مِن پهندشت کُه                                                        // در پهن دشت کوه

افتو یَه مِرزنگ لَم تَر اِی سُورست                         // آفتاب به اندازه مژه ای پایین تر می رفت

ره خُوسِه وِ ولات دلا نِهِنگ اِی کی                     // راه خودش را به سرزمین دلها نزدیکتر می کرد

سُوارِ بی نُم وُ اسب بی نُشون                                // سوار بی نام و اسب بی نشان

وا مرگ پا و پا                                                          // همراه مرگی نزدیک

دلسون جُورِ کموتر ای تپست                                // قلبشان مثل کبوتر می تپید

خاک ای بیوه جوون بوی مرگ ای دا                // خاک، این بیوه جوان بوی مرگ می داد

بَرد بَردِ کُه ماتم گِریده بی                                   // سنگ های کوه ماتم گرفته بودند

وِ بَلگ بَلگ دِرهد دَرد وُ دَردمندی پیتسته           // به برگ برگ درختان درد و ماتم پیچیده بود

وِ ویر نامه روزگار پیر                                            // از یاد روزگار کهن

 غمی وِ تَهِ دلس چَسبسه وا دردِ کاری                // غمی در ته دلشان با دردی عمیق پیچیده بود

چَن سوارِ دی،وا قطارِ فشنگ وُ برنو وِ کول       // چند سوار دیگر با قطار فشنگ و تفنگ بر نو بر دوش

تیا وُ سویلا عاسلی وُ نَشمین                                   // چشمها و سبیل ها عسلی و قشنگ

وا اسبون بُورِ یال گندمی وِ دمِ باد                      // همراه اسبانی بور و یال گندمی جلوی باد

شُونه وِ شُونه، سایه و دیندا                                    // شانه به شانه و سایه به دنبال

وِ تیتُم رهی چی مار سرما زیده                          // از راهی مانند مار سرما زده و باریک

چی رَشمه وِ دین یک ای وین                               // مانند بندی بافته شده دنبال هم می رفتند

خاک دین سون اوری اوی و تیه افتو                  // غبار دنبالشان مانند ابری شد در چشم خورشید

افتوی که عاجزونه قدم ای زی                           // آفتابی که خسته شده بود قدم می زد

دو نین تا درسن داشت.                                        // اندازه دو نی تا غروبش مانده بود

اور چی لحاف کهنه خوسه وند و ری هو            // ابرها مانند لحاف کهنه خود را روی خورشید می انداخت

تا شوخی نزنگ اوه.                                              // تا شبیخون نزدکتر شود

مه میدون گری وِ لونه آسمون                             // ماه در لانه آسمان پیش رفته بود

آساره گپی                                                              // ستاره بزرگی

خطی خنجری و سینه شه شو کشی                     // خطی مانند خنجر در سینه سیاه شب کشید

تفنگی و علامت چرنی و والوست                        // تفنگی بعنوان علامت صدا داد و خاموش شد

که آروم گری.                                                        // کوه آرام گرفته بود

شو، بلند و سیا چی لیله تفنگ                               // شب سیاه و بلند مانند لوله تفنگ

خین دلس تک ای کی وِ هُوش اِره                     // خون دلش می چکید و از هوش رفت

رَهِ آسمون جُورِ هَفی پیر                                       // راه شیری آسمان مانند اژدهائی پیر

من هوا نشسه بی.                                                   // در آسمان نشسته بود

کُه تیناوُ مِرگل سَر اَو                                              // کوه تنها و مردها کنار آب

 گپ وُ گفت ای کردن:                                           // در حالی که چای می خوردند گفت و گو می کردند

زندهی من دنیا                                                      // زندگی در این دنیا

یه ولا شرینه و دی تهل                                                                // یک بار شیرین است و دیگر تلخ

ایما جور کُه، دردِ وا درد دَرمون کنیم               // ما مانند کوه درد را با درد درمان می کنیم

چینکه زندهینه وا درد یاد گریدیم                     // چون زندگی را با درد آموخته ایم

خو دونیم که جنگ، یعنی مَلکِمیت مرگ                           // خوب می دانیم جنگ یعنی ملک الموت مرگ

من جنگ همه و سوار اگن                                     // در جنگ همه از سوار می گویند

اما اسبه که زحمت کشه                                         // اما اسب است که زحمت ها می کشد

جور بیستون و فرهاد                                              // مانند بیستون و فرهاد                 

                                                                                            زمستان 1392 خورشیدی- خرم سعیدی





نوع مطلب : شعر لری بختیاری، 
برچسب ها : شعر نو لری بختیاری، شعر نو بختیاری، تفنگچی، خرم سعیدی،
لینک های مرتبط :
          
پنجشنبه 10 بهمن 1392

آب مرگ

"جراید: محیط زیست اعلام کرد وضعیت 190 دشت از 600 دشت ایران از دریاچه ارومیه وخیم تر است . "

مگر کدام پیامبر، به پا خاسته

تالها برقع می بندند

کنگره های " هامون"

مانند طره "مجنون" "پریشان " شده

خاکستر" پریشان" در آتشکده مانده

خون در پستان "گاوخونی" خوشیده

بخت"بختگان" به تخت نامرادی نشسته

"ارومیه" تب ریز شده

"چیچست" وای تخمه های مقدس!

و هزاران آب گیرهذیان می گوید

انگار آبها نیزتحریم شدند.

کدام دست نابکار،

بیهوشی چینی به سرچشمه ها خورانده

که آب و پرنده و چرنده

از خواب ناب نمی خیزد.

دیگر مجوی اندیشه

حتی نوشداروی ژاپنی افاقه نخواهد کرد.

ای خضر پی خجسته مددی

گاوی در غاری فدوی خواهیم کرد

تا سم مار و عقرب نابکار به آبها بی اثر شود

اسفند و کندر و زاگ می سوزانیم

هوم به زمین می ریزیم

تا آبگیرها برای همدردی دلفین ها

خود کشی نکنند و اشا به آنها برگردد.

                                                                    بندر عباس- زمستان 1392 خورشیدی





نوع مطلب : شعر نو نیمائی، 
برچسب ها : شعر نو نیمائی، شعرنو فارسی، خرم سعیدی، آب مرگ،
لینک های مرتبط :
          
پنجشنبه 3 بهمن 1392

دلِ لیوه// دل دیوانه

دِل مثِ مُسِ پری                                              // دل مثل مشتی پر

بعدِ تیر تفنگچی                                                 // یعد از شلیک  شکارچی

وِ هوا پِرِ پیت کَنه.                                             // در هوا دست و پا می زد.

مَرغِ خیال، چی روحِ فرشته لَوت                    // چمن خیال،مثل روح فرشته گون لبت

رگِ گُل ای زی مین روشنای مَه چارده          // در نور ماه  بدر رگ گل می زد

بغل آساریل،جور دهون ماهیِ وِ هشکی وَسه  // آغوش ستاره ها مثل دهان ماهی به  خشکی افتاده

نفس آخرِ ای کشه.                                       // نفسهای آخرش را می کشد.

باد نرمی ،جورِ دل لیوه یواش ای زی         // بادی نرم مانند دل دیوانه ای آهسته می تپید

نوری وِ دیر وِ دریچه شو سِگاهِس                // نوری از دور در دریچه شب پیدا می شد

باز ای دلِ کلوی گول خورده مُو                 // دوباره این دل دیوانه فریب خورده من

مندیر دولت امید و تدبیره                            // منتظر دولت امید و تدبیر است

گاشه کلیتس،وِ چَه شَو وِ در بیا                     // شاید کلیدش، از چاه شب بدر بیاید

جور اَفتوِ زمسونه                                          // مانند آفتاب زمستانه

هِرِنگ دلی بُو                                               // نور امیدی باشد

 سی مردمِ ندارِ مندیر بهار                           // برای مردم فقیری که منتظر بهارند

وِ ای زمسون شه.                                               // در این زمستان سیاه.

                                                            زمستان 1392- خرم سعیدی





نوع مطلب : شعر محلی بختیاری، 
برچسب ها : شعر نو نیمائی بختیاری، شعر نو لری، شعر نو محلی بختیاری، شعر گویشی بختیاری، خرم سعیدی،
لینک های مرتبط :
          
سه شنبه 1 بهمن 1392

نگاهی به فرهنگ نویسی در زبان بختیاری

پس از تکامل انسان و پیدایش زبانهای گوناگون که بتدریج از زبان طبیعی بیرون آمده و طی مراحلی از حروف مصوته که بقول زبانشاسان همان تقلید از آوازهای طبیعت است و رسیدن به مرحله حروف بی صدا و با صدا یعنی مرحله تلفظ ، زبان در طی هزاران سال متمادی دستخوش تحولات گوناگون زمانی، مکانی،اجتماعی،فرهنگی، سیاسی گردید نه تنها معنا بلکه کاربرد کلمات متحول شد و پس از اشتقاق های فراوان  به صورت زبانهای امروز در آمد که این سیر تکامل وتطور و تحول در کتب تاریخ زبان درج شده و محققین و زبانشناسان بدان پرداخته اند.

پهنه فرهنگی ایران یا آنچه ایران فرهنگی نامیده می شود و از مغولستان در شرق تا دریای سیاه در غرب امتداد داشته، برخاستگاه و زیستگاه یکی از بزرگترین خانواده های زبانهای جهان یعنی خانواده زبانهای ایرانی است که ابزار ارتباطی مردمان آریایی نژاد و ساکنین قبل از آریایی این مرز و بوم بوده است. این پهنه گسترده شامل مناطق مختلف جغرافیائی و قومی است که بر اساس شرایط زیستی و بومی دارای زبان و لهجه های متنوع و گوناگونی ایست .این گنجینه که نشان از ریشه دار بودن یک قوم و ملت است و از گذشته های دور پس از تحمل حوادث روزگاران و گزندهای نابکاران و نابود کنندها به دست ما رسیده است، در قبال حفظ و نگاهداشت آن مسول هستیم. واژگان این مناطق پشتوانه معنوی و همیشگی برای زبان و فرهنگ ایران بوده و هستند که می توان از آنها در غنا بخشیدن به زبان فارسی بهره جست.

ملل مختلف بر اساس نیاز پیش آمده مبادرت به ثبت و ضبط لغات خود در ادوار مختلف کردند مثلاً اولین بار چینی ها 150سال پیش از میلاد فرهنگ لغت نوشتند،اولین فرهنگ لغت عرب را خلیل بن احمد فراهیدی (ایرانی متولد سال100و متوفی 175هجری) در قرن دوم هجری با روشی علمی و خاص نوشته. قدیمی ترین فرهنگ لغت فارسی که قابل دست رس ست ،لغت نامه اسدی توسی تالیف شده در سال 458هجری است.

در مناطق بختیاری، واژگان بخشی از فرهنگ گفتاری( شفاهی) و اخیراً نوشتاری این قوم است که تدوین آنها مثل سایر فرهنگ ها کاری سهل و ممتنع به نظر می رسد که در عین پیچیدگی و علمی، بسیار گسترده می باشد. با این وجود فرهنگ نویسی در مناطق بختیاری با مشکلات خاص و منحصر خود صورت گرفته، که به ترتیب نشر بازگو می نمائیم:آقای سید علی صالحی در سال 1369،آقای ظهراب مددی در سال1375 (چاپ دوم 1392)،آقای سرلک در سال 1381،آقای ارشادی در سال1388 و آقای درویش زاده در سال 1392فرهنگ لغات خود را نشر داده اند. این عزیزان محقق زحمات زیاد مادی و معنوی را متقبل شده و در حد توانائی خود به نشر لغات زبان بختیاری همت گماشتند ،کاری ستودنی و قابل تقدیراست که بیشتر منطقه ای و به محدوده جغرافیایی خاصی تعلق دارد و شمولیت کلی بختیاری را ندارد زیرا به تعداد هر قوم و قبیله ای که در مناطق بختیاری زیست می کند لغت و گویش متنوع با کاربرد مخصوص،تلفظ و صورت خاص داریم که جمع آوری تدوین و استاندارد سازی آنها بر اساس قواعد روزآمد و فرهنگ نویسی مدرن شاید از عهده یک نفر بر نیاید و هزینه مادی زیادی نیز در بر دارد.

هر واژه از نظر فنی دارای ابعاد گوناگونی است وهر سخن گو به طور نهفته و ناخودآگاه در حافظه خود دایره وسیعی ازلغاتی دارد که در طول زمان به صورت تجربی معنای کاربردی واژه،صورت ساختاری و قواعد ترکیبی،چگونگی ساختار دستوری و زبانشناسانه،نحوه ادا و تلفظ آنها،معنای استعاری، کنائی ،مجازی،مفهوم اجتماعی،شبکه های ارتباطی مترادف ها،متضادها،هم شکل ها،و سایر کاربرد آنها را دانسته وبه موقع در گفتار و نوشتار مورد استفاده قرار می دهد که به آن فرهنگ ذهنی می گویند.بعضی از فرهنگ نویسان محلی، با کمک از فرهنگ های دیگر بعنوان الگو و معیار،فرهنگ ذهنی و بومی محل خود را همراه با احساس به صورت تک بعدی( فقط لغت،آوا، و معنی پیش پا افتاده) را به رشته تحریر درآورده و یا به دلایل اضافه نشدن حجم کتاب، قیمت تمام شده،نحوه استفاده کاربران،به اصطلاح اختصار نویسی کرده اند. در حال حاضر بر اساس پیش رفت همه جانبه علوم،فرهنگ نویسی نیز به موازات سایر علوم بصورت علمی در آمده و نکات و تکنیک هائی در آنها رعارت و اعمال می شود.یک فرهنگ نویس باید از سنتی نوشتن، سلیقه ای عمل کردن،یک بعدی بودن،فرد محوری بودن،تجویزی بودن ،شبیه سازی بودن و الگو برداری بودن اجتناب کرده و معیار های همگانی فرهنگ نویسی مدرن را بر اساس نیاز متنوع کاربران امروزی مد نظر داشته و بدان عمل نماید .

این که یک فرهنگ بطور کلی باید دارای چه مشخصه و ویژگی هایی باشد تا فقط احساسات خواننده را تحریک نکند بلکه او را به نوعی اغنای فکربرساند،مشخصه های ریشه شناسی ETYMOLOGT،نشانه تکیه STRESS وضغیت هجا بندی  SYLLABIFICATIONتلفظ یا درست خوانی ، کیفیت آوائی و دیگر جزئیات فنی را رعایت کرده باشد. مرحوم علامه دهخدا در مقدمه لغت نامه نکات عمومی راجع به تالیف یک فرهنگ را به صورت مشروح بیان کرده اند اما از یک فرهنگ جامع و کارامد انتظار می رود موارد زیر را مد نظر قرار داده باشد. 1- ویژگی مدخل و زیر مدخل ها و آرایش آنها 2- ویژگی های تلفظ و نمایش صورت بیانی 3- چگونگی نمایش صورت نوشتاری صحیح 4- ویژگی دستوری 5- اطلاعات ریشه شناسی 6- کیفیت و کمیت معنا و مفهوم 7- چگونگی ارائه مثال و شواهد کاربردی 8- نشان دادن سبکها و سیاق لهجه ها 9- عرضه اصطلاحات و ترکیبات حاصل از مدخل و زیر مدخل ها 10- تعیین و ارائه مترادف ها و متضادها 11- معرفی همنشین های مدخل با واژه های دیگر 12- نحوه ارجاعات و قرار دادهای مرسوم فرهنگ 13- سایر اطلاعات متفرقه و گسترده تر بخصوص در مقدمه و پیوست ها .   

                                                                        خرم سعیدی- زمستان 1392 خورشیدی

یاری رسانان:

1-       مقدمه لغت نامه علامه دهخدا

2-       مقدمه فرهنگ معین

3-       واژه شناسی و فرهنگ نگاری در زبان فارسی- دکتر حسین وثوقی – نشر مرکز زبانشانسی اسلام وایران – چاپ اول 1383

4-       دوره های مختلف ویژه نامه فرهنگ نویسی سالهای 86الی91 انتشارات فرهنگستان زبان فارسی .





نوع مطلب : متفرقه، 
برچسب ها : فرهنگ نویسی در زبان بختیاری، فرهنگ نویسی، خرم سعیدی،
لینک های مرتبط :
          
یکشنبه 29 دی 1392

بچه های باران

 

" برای کودکان کار که کتاب در مهر با آنها فاصله گرفت "

 

آه از عمر چراغ سبز و زرد

باران در باران و سرما

مثل کبوتری در کوه عقابان

چشمانش نگران

آرزو و نانش قرمز

دمپائی و لباسهای مترسک گون قرمز

گوش،گونه و بینی اش قرمز

دختری که باران و باد موهایش را می نواخت

از پای تا فرق غرق در ماده حیات

مرواریدهای از سوزِ جگر

 از دل بخار شده

مثل گلاب زلال

مثل شراب مست کننده

مهمان دریای چشم آبی دلش می شدند.

روسری کوچکش از حسادت

 تمام مویش را پناه نمی داد

تا آن غنچه های ناز را باد مست مثل خوشه های بور گندم برقصاند.

با یک دست فالها و آدامسها

با دست دیگر، گاه روسری را می کشد

گاه به شیشه های بخار گرفته می کوفت

قفل لب می گشود پر می شد از فریاد،التماس و افسوس

بانگ خون از دل ریشش بر خاست

برخی خود را به کوچه علی چپ می زده بودند.

 تا چراغ رنگ عوض می کرد

دکانش را زیر بغل می گرفت

دستان کوچکش را آه می گفت

آه بر آرزوهای بر باد رفته.

وقتی بیل در دست بابا آجر شد

اجاق، بی مادرش به سردی گرائید

مدرسه از ذهنش پر بست

چشم سفره پدر به دستان یخی او بسته بود مدام

و نان آری نان برای خانه واجب تر از هر چیز  شد

مگر نه بخاطر نان آدم بهشت بهشت.

آری اینجا شهرِ با مهرِ حبابی ست

شهریار شهریاران

چراغش،چون چراغ مردگان

با هزاران زخم بر جگر

شهری که خشم از دلِ سیمانیش می بارد

شام و بامش با سپاهی از درد و دودِ دل

آسمانش تنگ آنچنان تا دل بگرید

مردمانش مثل عقربکهای چرخ دنده های کوکی درهم

فصلش قطبی ست

کمش بهار و بیشش خزانی.

 

 

                                                  زمستان1392 خرم سعیدی

 





نوع مطلب : شعر نو نیمائی، 
برچسب ها : بچه های باران، شعر نو نیمائی، خرم سعیدی، شعر بچه های کار،
لینک های مرتبط :
          
پنجشنبه 26 دی 1392

برای "دالالای رهدار"

                چندی پیش سراینده "دالالا" از سر لطف نسخه ای از انحصارِ دلنوشته اشعار خود را برایم ارسال نمود. این چند کلمه به پاس قدردانی آن عزیز قلمی گردید. کتاب "دالالا" حدود 150دوبیتی است که به "مادران پای در زنجیری که پای گریزشان به استقامت کوهها طعنه می زند "تقدیم شده است. وزن عروضی "دالالا"مفاعیلن مفاعیلن هزج مربع کامل است بحری روان تر از زلال جویباران کوتاه آهنگین و گوش‌نواز با کلمات زیبای زبان مادری. داوری در مورد این اثر گرانسنگ را پس از نشر به عهده خوانندگان وا می گذاریم تا پیش داوری نکرده باشیم.

                امروزه در این دنیای وانفسا و زندگی ماشین زده پی برده اند که هر چیز طبیعی اش خوب است و دلنواز، انسانها از مناظر و وسایل بکر و راستین متذلذ می گردند. بدین منظور اشعاری که تحت عنوان عامیانه و بقول فرنگی ها "فولکلر" که در میان مردم رواج دارد و از نظر انحصار طبیعی بودن از وجه و تمایز خاص برخوردار، زاده فکر انسانهای بی مدعایی ست که نه به مکتب و دانشگاه رفته اند و نه گرفتار موازین و معیارهای خشک و سختگیرانه علمای بلاغت هستند تا بگویند تقطیع این مصرع یک هجا اضافه یا کم دارد و در فلان بحر عروضی نمی گنجد و یا از نظر قافیه این کلمه الحاقی ست پس نمی تواند اساس قافیه قرار گیرد و چندین عیب و ایراد شکلی دیگر. این گونه سرایندگان خوش ذوق که دارای هنری ناب و اصیل و خود جوش و بی ادعا هستند و دنبال نام و آوازه نیز نیستند تا بقولی "کنار آب رکن آباد و گلگشت مصلا " بنشینند فارغ از غم برای صنمی گلرخ شعری بسرایند یا برای سیم، ممدوحی را وصف نداشته گویند تا از این راه سود و عاید مورد نظر وصول گردد بلکه درد و رنج و ناکامی خود را در قالب ابیاتی آهنگین و کوتاه می آورند تا زبان به زبان در ولایات بگردد، عده ای همان بیت را بی کم و کاست عنوان می‌کردند و عده ای دیگر که از ذوقی بهرمند بودند ابیات را حک و اصلاح می کردند و صیقل می دادند تا خوش تراش گردد و درجه گوشنوازی آنرا بالا ببرند تا مقبول طبع صاحب نظران واقع گردد و دلنوازی آن، بار احساسات و عواطف را بیشتر کند و بر اهمیت آن بیفزاید تا لذت بیشتری نصیب شنونده شود. در مورد اینگونه ابیات اگر از شنونده عامی بپرسند چه صنعت شعری در این سروده نهفته است می گویند نمی دانم اما خیلی قشنگ و زیباست. این زیبائی چون زبان گویای دل بوده به گوش و هوش شنونده نیز زیبا جلوه یافته و درک و فهم شنونده که از ضمیر موزون او نشأت گرفته باعث لذت بردن شده است. اشعار"دالالا" هرچند از نظر ریخت و شکل شبیه ترانه های لالائی مادرانه ایست که دهان به دهان گشته و از نسلی به نسل دیگر منتقل شده بلکه سالها در ژنم و رگ و پیوند افراد قبیله خواب بوده و بصورت آتش زیر خاکستر نهان مانده تا حال از حلقوم فرزند دل سوخته یکی از همین مادران بیرون آمده. هنگام خواندن "دالالا" آنقدر احساس صمیمیت به خواننده دست می دهد که گوئی این لالائی ها از زبان مادرش ساری و جاری شده و با آن الفت می گیرد و آرام می شود و به دوران کودکی سیر می نماید. در صورتی که زاده و تراوش ذهن جویا و تفکر پویای آقای حسین حسن زاده (رهدار) است که روزها نشسته و با تعمق اشعاری را که مادرش سالیان دور در گوشش زمزمه کرده در همان قالب دو بیتی های لالائی با بیان همان احساسات و دردهای مادرانه، مادرانی که "راز دل خویش نهفتند و نگفتند" عشق و ناکامی خود را درون ریز کردند و دم نزدند، پا به پای مردان خود کوه و کمر را در نوردیده و شکوه نکرده، شیر زنانی که وظایف زنانه خود را مردانه و بنحو احسن انجام داده و توقعی نداشتند. تنها دل خوشی آنها واگویه و درد دل با فرزند خود بوده. شاید به کودک درون خود رجوع نموده و بچه ای که در گهواره خوابیده را عروسکی فرض کرده که سالها حسرت آن را به دل داشته و اکنون با عروسکی واقعی و جاندار بر خورد کرده و درد دل خویش را که مکانی برای بازگو و ارائه آن نداشته بصورت ترنم زیبایی زیر لب برای او واگویه می کرده، دل واپسی ها و اوهام خود را به او می گوید که بابای تو شاید از شکار بر نگردد شاید دست خالی بر گردد و نا امید. بابای تو به آبیاری مزرعه رفته شاید حوادثی که همیشه در کمین او هستند دهن باز کنند و او را بیازارند. مادر چشم انتظار، چشمی به شوی و نان آور دارد که جز او پشت و پناهی ندارد و چشمی به چشم وچراغ آینده خانواده که روزی بزرگ شود و از وجود او بهرمند گردد. شاید "دالالا" ترنم های در گوش مانده شاعر و سراینده باشد که دنبال کودک معصوم درون خود می گردد. "دالالا" طراوت دل مادران را از فردوس اعلا ربوده، حسن مهر و محبت مادرانِ داغِ سردمهری ایام چشیده را از بازار خوبرویان جهان کاسد کرده که جگرگوشه های خود را همچون یوسف مصری عزیز دانسته اند. مادرانی که هیچ مصوری قادر نیست زیبائی محبت آنان را بنگارد. اینگونه مادران صادق و صمیمی در چشم بابصیران از گل و ماه و پری و هر چه زیبائی که در وهم نگنجد زیبا تر هستند. مهر جاوید این مادران که در کوره دوران بصورت فطری آب دیده شده و در سیمای ظاهری آنها نیز نقش بسته ، جای پای این دردها همانند لکه های روی ماه در سیمای آنان نمایان است.  مادرانه های"دالالا" در عشق بازی نسبت به فرزند بصورت دلسرودهایی در آمده و نقش بسته اند این زبانزدها، سرود دلها از زبان مادرانی است که با به جنبش در آوردن "تهده " و صدای زنگوله ها و نظربندهای مهره‌ای و آهنی که گویای باورهای قلبی عمیق آنهاست همراه با آواهای منظمی که از آن به گوش می رسیده آثاری را فلبداهه خلق کرده گاه نفس خروس سحری از نغمه می گرفت و باز می ماند اما نفس عاشقانه مادرانه "دالالا" گوی را از سایر رقبا و مدعیان مهر و محبت های دروغین ربوده. فرزندان در نظر مادرانه "دالالا"همانند سلطانانی هستند که هر کجا قدم می گذارند دل مادران همانند سپاهیان محافظ سلاطین همواره در سفر و حضر همراه آنها مانده است. مادرانی که حتا در بزرگسالی چشم به راه رازهای نهفته پسران فرهادگون و دختران شیرین لعلی ست که چشم آهوانه آنها عقل را از مجنون و لیلی می رباید و دریچه ملک زیبائی معنوی جهان، ملک مسلم معصومانه آنهاست.

مادرانه های"دالالا" برای بچه های خود لالائی خواب نمی خوانند تا خواب خرگوشی آنها را برباید بلکه می گوید: برای تو می گویم تا بیدار شوی به گونه ای که انگار دوباره متولد شده ای، آوازم را به چشمه ساران می رسانم و برای تو از بیداری سخن می گویم، ای دلبندم خود را به خواب غفلت نزن، بیدار شو دهل و سازی تازه بنواز تا خواب غفلت‌زدگان را بیاشوبی و شب را روز گردانی، عده ای در کمین هستند تا مهر و الفت مادر و فرزندی ما را ببرند اما بیا تا ما "مبر" شویم. بیدار شو تا برای دیگران سرود بیداری بخوانی. مادرانه "دالالا" قسم به دانه های گندمی که خورده، می خورد که برایش مقدس است زیرا گندم ماده اولیه نان است و نان در ادبیات قدیم او نام ایزد مقدسی بوده که هنوز به احترام آن ایزد، نان را می پرستد و با احترام از زمین بلند می کند می بوسد، به آن قسم می خورد که ای فرزند بخاطر تو زنده ام هر چند پایم در زنجیر است و گرفتار. تو نباید بخوابی بپا خیز تفنگی بردار و مثل "علی مردان خان" آوازت را در ایل جاودانه کن و ماندگار. بپا خیز که امروز موسم خواب نیست. سراینده "دالالا" آواز خود را در ایل جاودانه کرده و دلسرود خود را به گوش کودک ما می خواند تا دچار خواب غفلت نگردیم و از آن پند آموزیم، به کار بندیم و به فرزندان خود منتقل کنیم.

زمستان 1392 خورشیدی خرم سعیدی





نوع مطلب : متفرقه، 
برچسب ها : دالالای رهدار، معرفی دالالای رهدار، خرم سعیدی،
لینک های مرتبط :
          
یکشنبه 22 دی 1392

دلیاری

                                             " به عشقاق پاک که معصومانه سوختند و دم نزدند. "

اَی شَو تُو بِگُش سیا مرزنگ تا تی بُوَنُم وِ ریِ افتو  // ای شب سیاه مژه از هم واکن تا چشمم آفتاب را ببیند

تا ای کِه وِ پُشتِ عُرم مَنده بینُم مُو دُوارته خندهِ نَو  // تا از پشت باقی مانده عمر خنده های تازه ببینم

اَرنه بِکشم و تیخ افتو ضحاک زمون وِ مینِ اُو خو  // وگر نه باتیغ آفتاب  ضحاک زمان را در این خواب می کشم

تی مُو همه چشمه ساره بی تو سی تو همه شو مُو ای کنم تَو //چشم من بی تو چشمه ساریست بخاطر تو همه شب تب می کنم

توخال بزی وِ گنج ای لو هی پیت اکنم و ری اُو  لَو (1) // کنج لبم تبخال زده و بخاطر تو روی آن تخت چوبی  پیچ وتاب می خورم

خَرسامِ گُشُم وُ پاتِ شُورُم تا تی نَونِه وِ لار تُو اَو  // با اشکم پای تو را می شویم تا آب به بدن تو نگاه نکند

دل بردی وُ مین هو نشسی ترسُم که تیم بَره کُنِس چَو // دلم را ربوده و در آن نشسته می ترسم چشمم این خبر را افشا کند

مَندم وِ سرِ سه کنج ای دل مُکشتِ کنه گلم کِه دی رَو // در سه راهی دل گرفتارم او تعارف می کند که برو

یه تیم دراره خرس و یه خین تش سر کشه وِ  دلم اِنه دَو // یک چشمم اشک می بارد دیگری خون آتش از دلم سر می کشد

دل گود که لایق مو نیدی وَسُم سَرِ پاس وُ نی گُشم لو // دلارام گفت تو لایق من نیستی التماس کردم اما لب نگشودم

جورِ شتری که بسه زونی دل نیره وُ مَئنه مین ای شَو // مانند شتری که زانویش را بسته باشند دلم گرفتار شب است و جای دیگری نمی رود

مئنه که ری خوشس کنه سیل رئم وسه  دلس اِگو کُری یَو // می ماند تا روی خوش او را تماشا کند دلش رحم آمده می گوید بیا

" وزن این غزل دوری،مستفعل فاعلات فع لن 2 بار(مفعول مفاعلن فعولن) است . از زاویه دیگر می شود آن را قطعه خواند اما شکل گیری اصلی آن بصورت غزل بوده است."

1 – لَو = در مناطق گرمسیر با استفاده از چوب و سرشاخه درختان نوعی تخت  درست می کردند و  شبها روی آن می خوابیدند.

                                                            زمستان 1392 خورشیدی – بندرعباس – خرم سعیدی

 





نوع مطلب : شعر لری بختیاری، 
برچسب ها : شعر لری بختیاری، غزل لری بختیاری، شعر بختیاری، غزل بختیاری، خرم سعیدی، دلیاری،
لینک های مرتبط :
          
دوشنبه 16 دی 1392

نسل سوخته

" باش تا صبح دولتت بدمد    کین لطایف نتیجه سحر است ." انوری

جویبارِ جاری جوانی

غمِ گذشته را مانند ماه مسین

توسط هنگی از شبِ مفلوک

در افق بالا می برد.

کودکی به کاروان زندگی لبخندی زد

به درخشندگی نور در ظلمت

در رایحه روح نازک خود غرق،

نمی دانست مرمرها و کتیبه های آبِ طلا کاری

با گنبدهای شیشه ای هفت رنگ زندگیش

ادامه دردِ رودِ گل آلود زندگی کسی ست

که مثل تکه ای غذا

در ماهیتابه روزگار

از این رو به آن رو سوخته بود.

قایق ناله های غم انگیز دردش

مثل خورشیدی آتشین و پهناور

در دریای صورتی غرق

قطار خستگی زمانه اش

لنگ لنگ

مانند جمع دلفین ها

خود کشی اجتماعی کرده.

نعره خورشیدگونش

به خون دل فرو شده در ظلمت عبوس شب

دل از سینه کنده

بلور آسمان شب را  شکسته

اما به گوشی نرسیده

در این زمان لایتناهی تاریکی.

                                                                          پائیز 1392 خورشیدی بندرعباس خرم سعیدی





نوع مطلب : شعر نو نیمائی، 
برچسب ها : شعر نو نیمائی، خرم سعیدی، نسل سوخته،
لینک های مرتبط :
          
دوشنبه 9 دی 1392

مرگ رستم

                                            "یکی داستان است پر آب چشم     دل نازک از رستم آید به خشم "  فردوسی

                                                                   " به روح بلند شاهنامه خوانان و دوست داران شاهنامه "

 

از آن روزی که آن  پیلین گو نامی

غمین بود و دلش خسته

برای بی خودی از خود همی سازید نخجیر ی

بزد گوری ابر شاخ درختی گشن

بخورد و خفت اندر سرحدِ توران

و رخشش شد اسیر مردِ آن سامان،

زمانی کان ابر دهقان توسی نام

بخواند نرمه بادی را ستمکاره

بدان خاطرکه افکندست ترنج ناز پرور را

جهانی را شگفت کردار پندارد

که هربشکسته زو باشد

و پیش از آنکه با رخشش فتد در آن شغادین چاه

                                                رستم مُرده بود آنگاه.

از آن روزی که تهمینه، همان دخت سمنگانی

ز پشت پرده با بانوی شمع عنبرین در دست

ابا شرمی پریواری و دردی بی کران انباز

کمندش زلف و ابرو تیر و مژگان خنجر خون ریز

به دام آورد و بستش دست را رستم

همان رستم که می گفتش زمانی کس،

بجز چرخ بلند دستم نبندد بس،

بدو بر گفته بودش رستم نیرم

بگیر این مهره ی شهره که باشد بر نشان من

به بازویش نشان، گر او پسر باشد ببالا سام نر گویی

ابا خوی کریمانه،نشانِ دودمان، ایران و ایرانی

                                             رستم مرده بود آنگاه.

از آن روزی که هومان، بارمان آن ترک تورانی

نهفتند راز و می گفتند:  پدر باید، که نشناسد پسر!  ور نه ...

حتی،آفریدِ گرد و آن دژ گشته ی تسخیر

هجیرش نیز ناداده نشان از رستم دستان

سکوت تلخ کردندی همان:

گشواد و گیو و طوس و  او گرگین

 و یا کودرز و دیگر گرد  ایرانی

و یا رستم نشانها دید و بازِ باورش پران

ز بیم مُلکت ایران

نگه می کرد برِ سهراب و می گفتش:

به توران و به ایرانی نماند کس

به سان سام یل باشد جوان و بس

ربودش دل زمانی مثل داری کو برد دل  از تبر گاهی

نجنبیدش ورا مهر پدر فرزند،

                                                       رستم مرده بود آنگاه.

از آن روزی که رستم دل، به کاووس و کیانش بست

و اندر دل برای پور خود اندیشِ بد می کرد.

همی گفتش دلم مهر آورد بر تو و آب شرم بر چهره

 گمانم رستمی و ز تخمه نیرم.

بدادش پاسخ سرد و دروغی مصلت آمیز

که من رستم نیم وز تخم نیرم نیز

ز ترسِ نام یا ننگش و یا تخت شهنشاهی

                                                رستم مرده بود آنگاه.

از آن روزی که خاک کشور ایران

 بدادش بوسه ای بر پشت، ز زور پنجه سهراب

به پا خیزید چست همچون گدائی کو شود بر تخت شاهی جفت

نمودش نقش شومی بر پسر  از سر

بیفکندش زمین آن نو گل زال زر و رودابه نالان

کشیده خنجر بران و بدریدش همی پهلو

نیاوردند او را نوش داروئی ز گنجور شه ایران

شهی کو رستمش بودی به گاه درد و نومیدی

بگفتش پور،وگر رستم بداند کشته ای ما را ز بد خوئی

جزای توست با آن گرز و آن خنجر ، بدست رستم دستان

                                                            رستم مرده بود آنگاه.

در آن هنگام که واگویه همی کردست رستم وار:

جه گویم من چرا کشتمش بی جرمی

کدامین باب اندر این جهان کشتست پورش را

مرا گم باد نامم در جهان ایدون

که شد سهراب گردم کشته زیرِ تیغِ بابی دون

همی تابوت می خواهد نه تاج و کاخ  و ایوانی

مرا جای کله خاکم بسر بادا ز بی داد و پشیمانی

تهمتن پیش تابوتش پیاده راه می پیمود و گردان نیز

گریبان چاک و دل خونین و

                                              رستم مرده بود آنگاه .   

 اگر روزی بگردد روح شهنامه

ز قوم سر فراز ما

رسد آنگاه، مرگ ما بسان رستم دستان

 

 

                                                             بندرعباس 1392خورشیدی خرم سعیدی

 





نوع مطلب : شعر نو نیمائی، 
برچسب ها : شعر نو نیمائی، خرم سعیدی، مرگ رستم،
لینک های مرتبط :
          
پنجشنبه 28 آذر 1392

" برده زندگی "

ستارگان سوار بر مزرعه آسمانِ بی ابر-

انبوه ، زلال و نزدیک

در شبی آبنوسی، که از آه زلال تر بود

بسان سربازان منظم ،

در حضور فرمانده ماه

با صدای طبل بزرگ دریا رژه می رفتند.

سرمای زمهریری از زمین به آسمان گام بر می داشت

زمین،معصومانه جامه با شکوهی از برف

با نقش زمینه آسمان و گل میخ ستارگان پوشیده بود،

باد بی صدا مثل طفلی بازی گوش

 روی برف بازی می کرد.

شاخه خشک آذین بسته درختان

از حریم خود بدر زده

فروغ سایه مات وکبود ماه -

که از پشت سر می تابید-

نقشی قشنگ با قلم سیاه از آنها رسم می کرد.

جنبنده ای در جنبش نبود

جزسایه ام که با عجله و شتاب زیر پایم می لولید.

زمانی با تأنی پهلو به پهلوی پوششی لطیف از برف

راه رفتم

تا قافیه خوشش را به ویر  بسپارم

دقایقی محو  رویائی شبی شدم که

با شیرینی و لذتی تمام  بر من می گذشت

تا دمی از بردگی زندگی رهائی یابم

و جان تازه ای به خود بی روحم ببخشم.

برف زیر پایم

با صدائی مثل تیشه فرهاد از دور

سکوت با شکوه شب را می شکست.

سگی با تن پوش سیاه

بر زانوان ناتوان از سالیان دور

دندانهای سفیدش را نشان می داد

صدایش مثل میخ در گوش فرو می رفت

وظیفه شناسی می کرد،

حریمش را پاس می داشت.

                                                  پائیز 1392 خورشیدی بندرعباس- خرم سعیدی





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
          
یکشنبه 24 آذر 1392


( کل صفحات : 11 )    1   2   3   4   5   6   7   ...   


آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی